>


OVER DE VERENIGING, DE LEDEN EN

DE GESCHIEDENIS VAN DE KRING




EREGALERIJ VAN DE NKON

ERELEDEN:

  • H. Helldörfer †
  • H. Vinkenborg †
  • T. Opdam
  • D. Purmer †
  • A. Rietdijk †
LID VAN VERDIENSTE:

  • R. Zaalberg
  • E. Smilda


Activiteiten binnen de NKON


De NKON houdt maandelijks (behalve de zomermaanden) elke 2e maandag van de maand een bijeenkomst te Zutphen. Wij beschikken daar over een ruime zaal waar we vanaf ca. 19.30 terechtkunnen. Tot 20.00 uur is er gelegenheid tot praten, ruilen of verkopen, dan start de eigenlijke vergadering en voordracht. Afhankelijk van de duur van de voordracht duurt een avond tot ca. 21.30 à 22.30 uur. Daarna kan er nog nagepraat en weer geruild worden.

De voordrachten
Het is moeilijk aan te geven waarover de voordrachten gaan, aangezien de onderwerpkeuze buitengewoon breed en divers is. Uiteraard is er veel aandacht voor Nederlandse munten, zowel koninkrijk als provinciaal en ouder. Daarnaast is er ook veel aandacht voor andere Europese landen, Indië, penningkunst, papiergeld etc. Ook muntvondsten en historische lezingen staan op het programma, net als onderwerpen uit de Griekse en Romeinse numismatiek. Zo mogelijk wordt er van elke voordracht een samenvatting gemaakt welke daarna in de maandelijkse convocatie wordt opgenomen.

Onderlinge veilingen
In december is er jaarlijks een onderlinge veiling. Leden kunnen materiaal bij de veilingmeester inleveren waarna deze een veiling samenstelt. Het is de bedoeling dat de prijzen op een aantrekkelijk niveau worden ingezet. Er wordt een kleine bijdrage (5% van de opbrengst) gevraagd aan koper en verkoper ten behoeve van de clubkas.

Excursies/uitstapjes
Meestal vindt in juni een uitstapje plaats, gewoonlijk een excursie naar een museum of historische locatie met - als het even kan - tekst en uitleg door een kenner. We gaan daarbij soms ook de grens over. Zo zijn de laatste jaren excursies gemaakt naar Batenburg en Megen, het Geldmuseum te Utrecht en het museum van de Kanselarij der Nederlandse Orden in Paleis Het Loo, het Belgische Tongeren en het Historisch Museum in Harderwijk.  

Bibliotheek
Sinds 2000 beschikt de kring over een eigen bibliotheek. Door een nalatenschap van een van de leden is een flinke sortering numismatische boeken beschikbaar gekomen voor de kring. Regelmatig schenken leden boeken aan de kring en ook is er een budget om b.v. catalogi aan te schaffen. Tijdens de kringavonden kunnen leden gebruikmaken van de bibliotheek; het merendeel van de boeken kan ook worden geleend.





HET ONSTAAN VAN DE NKON

Interview met de heer en mevrouw Vinkenborg op 18 juni 2001 door Rein Zaalberg

In 1961 werd in Arnhem de Numismatische kring Oost-Nederland opgericht door de heren L. Mulder en H.A. Vinkenborg.

Van de oprichters en de eerste leden van de Kring is alleen de heer Vinkenborg overgebleven. Het leek een goed idee om het ontstaan van onze Kring op te tekenen. De heer Vinkenborg die op 15 juni 2001  80 jaar geworden is, was graag bereid om te vertellen hoe het gegaan is.

De oprichting van de N.K.O.N.

"Het begon in 1959. Mijn dochter vertelde op school dat ik met Sinterklaas een gouden tientje (1) gekregen had. Haar leraar was de heer L. Mulder, hoofd van de lagere school in Doetinchem. De heer Mulder bleek ook munten te verzamelen en zo kwamen we in contact met elkaar. Na schooltijd kwam de heer Mulder vaak langs om te praten over munten verzamelen. In 1961 vroeg de heer Mulder zich af of het niet mogelijk zou zijn om een Numismatische Kring op te richten zoals ook op andere plaatsen in het land bestonden.
Van de oude heer (Jacques) Schulman kregen we een lijst van verzamelaars in het oosten van het land.
Op de regenachtige Hemelvaartsdag 1961 hebben we in mijn accountantskantoor een brief opgesteld en die aan een stuk of twintig mensen gestuurd.
De oprichtingsvergadering van de N.K.O.N. is gehouden op 16 juni 1961 in Arnhem, in Hotel Royal op het Gele Rijdersplein (daar is nu een vestiging van de ABN).
Namen van de eerste leden die ik mij kan herinneren zijn de heer Berghuis, onze eerste voorzitter, de heer W.J.A. de Jong uit Nijmegen (de eerste secretaris-penningmeester; lid van onze kring tot zijn overlijden in 1999), Mr. W. Rueb uit Velp; hij was kinderrechter, de heer Heijmans uit Wageningen en natuurlijk de heer Mulder die omstreeks 1980 is overleden. Een nog actieve en bekende numismaat die al snel na de oprichting lid werd was Karel Soudijn"

Hoe in de begintijd de Kring bijeenkomsten verliepen

"We nodigden sprekers uit. Dat was heel gemakkelijk, want alles was nieuw voor ons. De opkomst in het begin was een man of twaalf. Er werden nog geen onderlinge veilingen gehouden; wel elk jaar een veiling door de heer Schulman. Hij rekende altijd heel schappelijke prijzen. Na de oprichtingsvergadering zijn we op advies van Schulman naar het Gemeentemuseum gegaan. Daar mochten we gratis vergaderen in de bibliotheek. Later groeide de Kring en werd die ruimte te klein."

De verzameling

In de loop der jaren heeft de heer Vinkenborg samen met zijn vrouw een grote verzameling Koninkrijk, Provinciaal en Nederlandsch-Indië opgebouwd. In 1978 zijn de koninkrijksmunten geveild door Schulman. De opbrengst was f 98.000,-. De provinciale munten zijn in 1988 door de heer Van Loon (Coin Investment) geveild, evenals Nederlandsch-Indië.
Tamelijk uniek; man en vrouw die samen verzamelen. Hoeveel mannen moeten zich niet het hoofd breken over de vraag hoe ze een dure aankoop weer aan hun echtgenote gaan uitleggen?


Mevrouw Vinkenborg vertelt:

"Het is meer dan eens gebeurd dat ik naar de stad ging om kleren te kopen en dan kwam ik met munten terug! Ik vond halve gouden rijders zo mooi, dat ik voorgesteld heb om die ook te gaan verzamelen. Ik heb er ook vaak op aangedrongen om een bepaalde zeldzame munt te kopen. Soms lukte het niet, dan vond mijn man het te duur.
In de beginjaren ging ik vaak naar de Kringavonden. Nu vindt ik het nog wel leuk om mee te gaan met uitstapjes zoals vorig jaar naar Munster."

In de beginperiode waren er nog geen muntenwinkels in het Oosten van het land. Over het verzamelen vertelt de heer Vinkenborg:

"Voor 1959 had ik al een kleine verzameling munten. Ze zaten in een sigarettenblik dat in de oorlog door Engelse soldaten werd gebruikt. In het begin van de oorlog werd het zilvergeld door de mensen vastgehouden. De Nederlandsche Bank bracht toen weer halve guldens in omloop (2). Ik werkte toen als kassier bij de gemeente en ik kreeg de beschikking over een hele zak halve guldens. Door omwisselen heb ik mijn verzameling uit kunnen breiden met de halve guldens. Pas in 1959 ben ik begonnen met het aankopen van munten; dat was dat eerder genoemde gouden tientje.
Munten kochten we bij juweliers en antiquairs, o.a. Berfelo. Ook ging ik vaak met Mulder naar Schulman in Amsterdam. Ik herinner me nog goed de veiling van de Serooskerke schat. Daar heb ik een paar gouden munten gekocht. Ook waren wij de eerste klanten van de heer Van Loon (toen nog zonder Van)."

Mevrouw Vinkenborg:
"Op een keer kwamen ze terug van Schulman met de trein. Onderweg werden de aangeschafte munten bekeken en bleek er een weg te zijn. De heer Mulder is weer terug gegaan naar Amsterdam. Uiteindelijk kwam de vermiste munt tevoorschijn uit de zoom van zijn broek."

Het noodgeld van Doetinchem van 1940 (3)

Tot slot van het interview nog een anekdote over het noodgeld van Doetinchem. Toen de oorlog dreigde te gaan uitbreken werd besloten om in het geval van een Duitse aanval het geld uit de gemeenkas aan de ambtenaren uit te betalen bij wijze van salarisvoorschot.

"Op 5 mei om half vijf in de ochtend ben ik opgeroepen. Ik ben toen naar Gaanderen gefietst om geld aan een onderwijzer te geven (4).
Dezelfde dag was de gemeentekas leeg. Er werden echter noodbiljetten gedrukt door drukker P. van den Brink en nadat we ze gestempeld hadden, zijn die in omloop gebracht. De aanvoer van geld van DNB kwam na enige tijd weer op gang en het noodgeld werd weer ingetrokken.

Toen we opdracht kregen om de biljetten te vernietigen, heb ik mijn chef gevraagd of ik een serie biljetten mocht houden. Dat vond hij goed, op voorwaarde dat er een stempel "waardeloos" op gezet zou worden. Dat heb ik eigenhandig gedaan en zo kwam ik in bezit van een serie biljetten. Een tweede serie biljetten is naar de Nederlandsche Bank gezonden. Alle andere biljetten zijn verbrand bij de gasfabriek.Noodgeld Doetinchem
Mijn serie is in 1989 geveild en voor f 2100,- aangekocht door het Koninklijk Penningkabinet".

(1) Het 4e type (opgestoken haar). Prijs in 1959: f 30,-

(2) Dat moet het laatste type met het lage zilvergehalte 720/1000 geweest zijn.

(3) Over dit noodgeld heeft de heer Vinkenborg een kort artikel geschreven in het oudheidkundig blad "Kronijk van Deutekom en Salehem", 15e jaargang no. 62, december 1991.

(4) Doetinchem en omgeving was toen al door het Duitse leger bezet!

In 2004 is dhr. Vinkenborg benoemd tot erelid van de NKON. Hij is overleden op 12 juli 2010.






VERGADERLOCATIES NKON

De plaatsen waar de N.K.O.N tussen 1961 en heden de maandelijkse bijeenkomsten gehouden heeft:

  • Gemeentemuseum Arnhem 1961 - ..
  • s’-Gravenhof te Zutphen
  • Poort van Kleef te Zutphen
  • De Klok te Dieren  .. - 1996
  • Het IJsselpaviljoen te Zutphen 1996 - 1997
  • Diverse café's Zutphen (Na het afbranden van her IJsselpavoljoen zijn we enkele maanden "zwervend" geweest bij verschillende horeca gelegenheden in Zutphen) 1997
  • Odd Fellow huis te Zutphen 1997 - heden





BESTUURSLEDEN NKON

Voorzitter:
H.K. Berghuis               1961 - 1964
W.J.A. de Jong             1964 - 1967
J. Fortuyn-Droogleever   1967 - 1977
H. te Paske                  1977 - 1985
B.J. Vreugdenhil            1985 - 1994
E.T.E. Cretier                1994 - heden

Secretaris:
W.J.A. de Jong              1961 - 1970
W.J.A. van den Eijk        1970 - 1976
F.H. Wiggers                 1976 - 1980
A. Rietdijk                     1980 - 1994
A.J.M. Opdam               1994 - 2012
A. Wassink                   2012 - heden

Penningmeester:
W.J.A. de Jong              1961 - 1965
W.P. Drok                     1965 - 1974
A. Rietdijk                     1974 - 1980
F.H. Wiggers                 1980 - 1981
B.J. Vreugdenhil             1981 - 1985
H.G. Helldörfer               1985 - 1998
R.J. Zaalberg                 1998 -  2013
René Hartgring               2013 - 2014
J.J.D. van Gessel           2014 - heden

Bestuurslid:
W.J.C. Weeda               ??  - 1997
H.G. Helldörfer               1998 - 2005
J. Heimgartner               2005- heden